Bibliofilstwo Poznańskie

 

Spotkania poznańskich bibliofilów. Hieronim Kaczmarek

 

 

 
Wielki Sfinks w Giza. Rycina z XIX w.  

 

 

Spotkanie z poznańskim bibliofilem

Od lewej: Hieronim Kaczmarek, Leonard Rosadziński (późna jesień, 2017)

 

W 1996 roku, gdy zapisałem się do Wielkopolskiego Towarzystwa Przyjaciół Książki, a wprowadzającym i rekomendującym mnie do organizacji był Marek Maluda, bibliofil kolekcjonujący książki o górach, poznałem Hieronima Kaczmarka. Dowiedziałem się wtedy że jest pasjonatem Starożytnego Egiptu i kolekcjonerem książek o tej tematyce. W tamtym czasie prezesem WTPK była Izabela Mrugasiewicz, a Jej poprzednikiem Hieronim Kaczmarek. W tym okresie do Towarzystwa należeli znakomici bibliofile poznańscy m.in.: Zbigniew Banaszak z Pobiedzisk – bibliotekarz, Klemens Raczak - artysta grafik, Stefan Anioła - biolog, Tadeusz Boniecki - archiwista, Jerzy Strzedziński – introligator, Roman Kaczmarek – bibliotekarz, i jego małżonka Katarzyna - bibliotekarz, Przemysław Wojciechowski – archiwista, Violetta Książkiewicz - artystka, wspomniany Marek Maluda – nauczyciel, Małgorzata Szuman - bibliotekarz, Wojciech Spaleniak - dyrektor Biblioteki Raczyńskich

 

 Ferdynand Goetel, Egipt

(Gebethner i Wolff, Warszawa 1930)

 Aniela Kozłowska, Egipt darem Nilu

(Księgarnia św. Wojciecha, Poznań)

     Starożytnym Egiptem, w tamtych dziewięćdziesiątych latach, także się interesowałem, posiadałem wówczas niewielki zbiór tych książek: powieści i publikacje popularno- naukowe, współczesnych wydań, w tym znakomitą książkę Nie tylko piramidy. Sztuka dawnego Egiptu (Warszawa 1966), klasyka polskiej archeologii prof. Kazimierza Michałowskiego (1901-1981) wybitnego egiptologa,  a moje zainteresowanie wynikało z dociekań na tą starożytną cywilizacją egipską, nad tajemnicami do dziś nierozwiązanymi, zadając sobie pytania, skąd pozyskali wiedzę aby perfekcyjnie zbudować kompleks piramid w Giza, co do kierunków geograficznych świata i wzniesieni wielu innych monumentalnych obiektów zbudowanych z monolitycznych wielokątowych bloków kamiennych, które nie zadziwiały, badałem kosmologię, jakie były relacje mitów egipskich z kosmosem.

 

 
 Fritz Noetling, Die kosmischen Zahlen der Cheopspyramide, (Stuttgart 1921)  

     Dowiedziałem się że Hieronim pracuje także naukowo (latach 2005-2018 pracował na Uniwersytecie w Szczecinie), jest egiptologiem i autorem wielu tekstów naukowych o Starożytnym Egipcie. Przez wiele lat naszej znajomości otrzymałem od Hieronima kilka książek Jego autorstwa: Polskie badania nad Starożytnym Egiptem do końca XIX wieku (Uniwersytet Szczeciński, Szczecin 2016); Jan Jonston z Szamotuł. U początków polskich zainteresowań starożytnym Egiptem (Wydawnictwo REPRINT, Poznań 2002); Przedświt polskiej egiptologii - szkice biograficzne, (Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Szczecińskiego, Szczecin 2018); oraz wydane przez niego wspomnienia dziewiętnastowiecznych podróżników do Egiptu:  Józef Kościelski. Szkice Egipskie (Biblioteka Uniwersytecka, Poznań 2007), Józef HussarzewskiWspomnienia z naszej podróży na Wschodzie 1871-1872 (Księgarnia Akademicka, Kraków 2009), wszystkie były zaopatrzone w dedykacje. Swoje prace naukowe uwieńczył doktoratem w 2005 r., a następny stopień naukowy, habilitację uzyskał w 2009 r.

 

Hieronim Kaczmarek, Polskie badania nad

Starożytnym Egiptem do końca XIX wieku

(US, Szczecin 2016)

Hieronim Kaczmarek, Polskie badania nad

Starożytnym Egiptem do końca XIX wieku

(US, Szczecin 2016)

Dedykacja od autora

 

 Józef Hussarzewski. Wspomnienia z naszej podróży

na Wschodzie 1871-1872.

Opracował: Hieronim Kaczmarek

  (Kięgarnia Akademicka, Kraków 2009)

 Józef Kościelski. Szkice egipskie. Wrażenia z podróży

Opracował: Hieronim Kaczmarek

(UAM, Poznań 2007)

     Ale najważniejsze i najciekawsze były rozmowy, które nieraz z Hieronimem prowadziłem, na temat bibliofilstwa, kolekcjonowania książek, o starożytnych Egipcjan a nawet sztuce introligatorskiej, którą od lat wykonywałem. Bardzo uważnie słuchałem tych koleżeńskich wykładów, dowiadując się nowych interesujących spraw z wielu tematów w obrębie książek.

 

 

 Julian Adolf Święcicki, Historia literatury powszechnej

(Warszawa, 1901)

 

     W antykwariacie „Rosa”, który prowadziła moja małżonka, Hieronim był częstym gościem. Proponowałem Hieronimowi wielokrotnie książki z Jego tematu, ale okazywało się że to co rezerwowałem, to już posiada, ale kilka pozycji nabył dla swoich kolegów interesującymi się Egiptem. Raz zdarzyło się że jednej nie miał. Była to stara przedwojenna publikacja dotycząca pisma hieroglificznego, z czego bardzo się ucieszył. Z drugiej strony, Hieronim załatwił mi, rzadką przedwojenną książkę Faraon Mernefta, W. J. Krzyżanowskiej (powieść okultystyczna), wydanej w serii „Biblioteka Lotosu”, która uzupełniła mi twórczość Krzyżanowskiej, do innych posiadanych już utworów tej pisarki.

 

 

 W.J. Krzyżanowska Faraon Mernefta

(Kraków, Wisła 1935)

 

     W 2012 r. Hieronim wypisał się z WTPK a wiele zajęć na Uniwersytecie Szczecińskim nie pozwoliły mu na częste wizyty w antykwariacie, także spotkania z Hieronimem stały się sporadyczne. Ale kontakt mamy nadal. Jesienią ubiegłego roku (2017), zaprosiłem Hieronima do siebie, gdzie długo rozmawialiśmy o nowinkach ze świata książki, jego planach na polu naukowych i bibliofilstwie.

 

 

 Heinrich Schafer, Von agyptischer kunst 

(Lipsk, 1922)

 

     Księgozbiór Hieronima Kaczmarka, związanych z Starożytnym Egiptem i pokrewnym działem „Wspomnienia na Bliski Wschód”, liczył około pięciu tysięcy woluminów. Składając się z prawie ze wszystkich współczesnych polskich publikacji i wielu zagranicznych a także posiadający rzadkie druki z XVIII (np. Paul Ernest Jablonski,Pantheon Aegyptiorum sive de Diis eorum commentarius cum prolegomenis de Religione et Theologia Aegyptiorum. Francofurti ad Viadrum (Frankfurt nad Odrą) Sumptibus Ioan. Christ. Kleyb,  Pars. I, 1750, II,1752 III,1752), i XIX wieku (np. Fridriech August Gwilhelm Spohn, De Lingua et literis veterum Aegyptiorum cum permultis tabulis lithographicis literas aegyptiorum tum vulgarii tum sacerdotali ratione Scriptas explicantibus atque interpretationem Rosettanae aliarumque inscriptionum et aliquot volumenum papyraceorum in sepulcris repertorum exhibentibus accedunt grammatica atque glossarium Aegyptiacum edidit et absolvit Gustavus Seyffarth, Lipsiae Libraria Weidmannia G. Reimer, pars I, 1825) oraz  XX w. (np. Alan H. Gardiner, The Royal Canon of Turin, Oxford 1959 Printed for the Griffith Institute at the University Press by Vivian Ridler) . W skład Jego biblioteki wchodzą również  grafiki i pocztówki o tematyce bliskowschodniej. Swoje zainteresowania skupiał także na historii Wielkopolski i biografiach postaci historycznych.

 

 
 Adolf Miethe, Das land der pharaonen (Lipsk, 1925)  

 

 

  Adolf Miethe, Das land der pharaonen (Lipsk, 1925)

Ilustracja z albumu

 

 

 

  Adolf Miethe, Das land der pharaonen (Lipsk, 1925)

Ilustracja z albumu

 

  Był uczestnikiem zjazdów bibliofilskich w Lublinie (16-17 marca 1985 roku), Łodzi (18-20 IX 1987), Poznaniu i okolicznościowego spotkania bibliofilów w Dusznikach Zdroju. Miał indywidualną wystawę bibliofilską w Bibliotece Raczyńskich. (druczek: Polscy podróżnicy na Bliskim Wschodzie. Wystawa. Wybór tekstów i ilustracji, Poznań 1983). W latach 1990 – 1997 prowadził Wydawnictwo, którego był twórcą, a specjalizowało się w wydawaniu książek z dziedziny archeologii, numizmatyki, historii starożytnej oraz kucharskich (nowych i reprintów). Obecnie w kolekcjonerstwie książek jest jeszcze aktywny wypatrując w katalogach polskich antykwariatów pozycji, których nie posiada, a także jest obserwatorem zagranicznych społecznościowych serwisów aukcyjnych m.in. Ebay, gdzie zdarza mu się wyłapać i kupić rzadkie książki o Starożytnym Egipcie. 

 

 

Münchgesang Robert,Die Pyramide von Gizeh

(Kolonia, 1900)

 

 

 

Münchgesang Robert,Die Pyramide von Gizeh

(Kolonia, 1900)

 

 

 

Münchgesang Robert, Die Pyramide von Gizeh

(Kolonia, 1900)

 

 

Obecnie Hieronim pracuje nad następną książką o Starożytnym Egipcie, na którą czekam niecierpliwie

 

Tekst opracował: Leonard Rosadziński

Kontakt

 

                    

 

                   

           

                nedla@o2.pl

statystyka

Projekt graficzny www.larkdesign.eu, Hiszpański z native speakerem Poznań