Bibliofilstwo Poznańskie

 

 

 

Spotkania poznańskich bibliofilów. Czesław Gembara

 

Spotkanie opisał: Leonard Rosadziński

 

                            
Spotkania poznańskich bibliofilów. Od lewej: Czesław Gembara, Leonard Rosadziński  

     

     W Poznaniu sprzęt i akcesoria elektroniczne można było kupić w sklepach skupionych przy ulicy Chełmońskiego. Z tego co pamiętam w latach dziewięćdziesiątych było ich tam sześć czy siedem, większość poznaniaków o tym wiedziała i tam odbywały się głównie zakupy elektroniki. Ja także, gdy wymieniałem antenę TV, to udawałem się w to miejsce aby odpowiednią kupić. Przy zbiegu ulic Chełmońskiego i Siemiradzkiego, znajdował się sklep który z daleka rzucał się w oczy z powodu dużego napisu „Gembara”, od nazwiska właściciela a ta nazwa spowodowała że spora część mieszkańców Poznania wiedziała że w tym rejonie miasta jest bardzo duży wybór części elektronicznych. Będąc już wewnątrz sklepu, nad setkami szufladek z częściami elektronicznymi wzrok przykuwała wielka ilość starych odbiorników radiowych i telewizyjnych, zabytków techniki, umieszczonych na regałach, jeden na drugim. Podobne radia widziałem wiele lat temu, w latach sześćdziesiątych, gdy byłem dzieckiem w mieszkaniu moich dziadków i w mieszkaniach dalszej rodziny. Odbiorniki te wśród osób mojego pokolenia cieszyły się wielkim sentymentem, a dwóch czy trzech kolegów posiadało pierwszy polski radioodbiornik Pionier, który z dumą pokazywali przy okazji odwiedzin. Ja niestety takich starych odbiorników radiowych nie miałem, gdyż z powodu kilku przeprowadzek zostały wyrzucone.

 

                                        
   Sklep Czesława Gembary u zbiegu ulic Chełmońskiego i Siemiradzkiego w Poznaniu  

 

                             

            Wnętrze sklepu, na górnych półkach zabytki techniki, stare radia i telewizory

 

 

     Gdy w 2001 roku został otwarty Antykwariat Książkowy „Rosa” przy ul. Matejki, prowadzony przez moją małżonkę Renatę, umiejscowiony niedaleko ul. Chełmońskiego, pewnego dnia zawitał klient, gdy wszedł, rozejrzał po zawalonych książkami regałach, po chwili podszedł do mnie i przedstawił się jako Czesław Gembara mówiąc że jesteśmy sąsiadami gdyż jest właścicielem sklepu z elektroniką znajdujący się niedaleko. Miło mi było poznać Czesława Gembarę mając w pamięci jego kolekcję starych odbiorników. W czasie rozmowy okazało się że sklep założył w 1990 roku i zbiera rożne przedmioty związane z elektroniką w tym stare radia i odbiorniki telewizyjne oraz literaturę z tego tematu.

 

   "Francuski katalog części radiowych z 1948 r."  

 

     Poza zawodowymi sprawami, bardzo interesuje się przyrodą, kolekcjonując książki o roślinach: drzewach (sadownictwo), krzewach, kwiatach, ziołach. Swoje zainteresowania przeniósł praktycznie do swojego sadu gdzie zasadzał różne odmiany drzew owocowych rosnących w Wielkopolsce. Zbiera także wszystko co dotyczy pszczelarstwa, mając własną pasiekę. Bardzo ceni sobie literaturę dotyczącą  sadów przy dworach i pałacach w okresie międzywojennym i odmianami drzew rosnących w XIX wieku na terenie ówczesnego Wielkiego Księstwa Poznańskiego, ale jak zaznaczył bardzo trudno jest zdobyć książki na ten temat. W księgozbiorze perełkami o przydworskich i pałacowych ogrodach są książki: Edmunda Jankowskiego Ogród przy dworze wiejskim (Nakładem Autora, Warszawa 1888) oraz dzieło Józefa Strumiłły Ogrody północne (Nakładem Rubena Rafałowicza, Wilno 1844)

 

                                    
               E. Jankowski Ogród przy dworze wiejskim (Warszawa, 1888)  

 

                   
                             J. Strumiłło Ogrody północne (Wilno, 1844)  

 

      Druga pasja Czesława Gembary to papiery wartościowe,  poszukuje materiałów i książek dotyczących tego tematu jak: akcje, obligacje, banknoty oraz przedwojennej literatury dotyczącej spółek handlowych założonych przez Banki Spółdzielcze z międzywojennego Poznania i Wielkopolski.

 

                  

 Władysław Tomaszewski Pół wieku Spółek zarobkowych i gospodarczych

                          (Nakładem Autora, Poznań 1912)

 

 

                                
               "Rocznik informacyjny o Spółkach Akcyjnych w Polsce 1930"  

 

   Od najmłodszych lat czytał książki i jak większość z nas zaczynał od literatury dziecięcej fascynując się baśniami Hansa Christiana Andersena i innych pisarzy,  później przyszła kolej na literaturę przygodową autorów: Alfreda Szklarskiego o przygodach Tomka Wilmowskiego na wielu kontynentach świata, Juliusza Verne’a i wielu innych ale najbardziej przypadła mu do gustu  literatura przyrodnicza, czytał między innymi książki: Rudyarda Kiplinga Druga księga dżungli (Nakładem Księgarni Polskiej, Lwów-Warszawa 1921), Zbigniewa Kowalskiego Order zielonej różdżki (MON, Warszawa 1954),  Heleny Duninówny Na skraju lasu (Księgarnia św. Wojciecha, Poznań-Lublin bdw), miłą książeczkę o ptactwie Nasi wrogowie i przyjaciele wśród ptaków w opracowaniu M. Brzezińskiego (Księgarnia Polska, Warszawa 1928) oraz cykl powieści o florze i faunie  Włodzimierza Korsaka Ku indyjskiej Rubieży (Księgarnia św. Wojciecha, Poznań-Lublin bdw), Pieśń puszczy (Nakładem Księgarni i Składu Nut, Warszawa 1924), Na tropie przyrody (Księgarnia św. Wojciecha, Poznań­-Lublin bdw).

 

   

              H. Duninowa Na skraju lasu

                   (Poznań-Lublin, bdw)

        Z. Kowalski Order zielonej różdżki

                        (MON, 1954)

 

             

         W. Korsak Na tropie przyrody

                 (Poznań-Lublin, bdw)

          M. Brzeziński Nasi wrogowie i przyjaciele ...

                         (Warszawa 1928)

 

                                     

                                           W. Korsak Ku indyjskiej rubieży

                                                  (Poznań-Lublin, bdw)

 

 

     Przez lata często odwiedzał Antykwariat „Rosa” i zawsze coś dla siebie wyszukał. Ale najbardziej poszukiwanych wydań przedwojennych i starszych z XIX w. z interesujących go tematów było bardzo niewiele, ale się zdarzało. Raz udało mu się kupić piękny niemiecki album w ozdobnej oprawie wydawniczej dotyczący przyrody w którym znajdowały się całostronicowe kolorowe plansze z wizerunkami roślin Naturgeschichte des pflanzenreichs nach dem lineschen system  Moritz Willkomm (Schreiber, Eßlingen ca, 1900).

 

                                      
            M. Willkomm Naturgeschichte des pflanzenreichs ... (Eßlingen ca, 1900)  

 

    Przez wiele lat kolekcjonując książki z tematu dendrologii i pomologii miał okazję poznać i spotykać się z wieloma osobami o podobnych zainteresowaniach i pasji do przyrody. Bardzo cenił sobie znajomość z profesorem Bolesławem Sękowskim, wybitnym dendrologu z Akademii  Rolniczej w Poznaniu, u którego w podpoznańskim dworze często bywał, gdzie obok znajdował się duży sad z drzewami owocowymi. Poznał tam wiele gatunków drzew występujących w Wielkopolsce, które profesor sprowadzał i zasadzał.

    Z tego tematu, w swoich zbiorach posiada wiele cennych i unikalnych książek z okresu międzywojennego i starszych z XIX wieku, między innymi: Edwarda Lucasa i Fryderyka Medicus Sadownictwo zasadzające się na prostych prawach (G. Sennewadl, Warszawa 1873), Władysława Tynieckiego Ogrodnictwo polskie (Gubrynowicz & Schmidt, Lwów 1909), J. Brzezińskiego Hodowla drzew i krzewów owocowych (Gebethner i Wolff, Warszawa-Łódź bdw) , Bronisława Gałczyńskiego Wiśnie, których nie ma i wiśnie które są (Nakładem Autora, Piaseczno pod Warszawą 1926), Edmunda Jankowskiego Ogród przy szkole powszechnej (Księgarnia Polska. Towarzystwo Polskiej Macierzy Szkolnej, Warszawa 1929), Kazimierza Brzezińskigo  Polska Pomologia (H. Altenberg, Lwów 1931).

 

        

E. Lucas, F. MedicusSadownictwo zasadzające ...

                   (Warszawa 1973)

       W. Tyniecki Ogrodnictwo polskie

                        (Lwów, 1909)

 

  

                         J. Brzeziński

         Hodowla drzew i krzewów owocowych

                  (Warszawa-Łódź, bdw)

  B. Gałczyński Wiśnie, których nie ma ...

                  (Warszawa, 1926)

 

   

                   E. Jankowski

    Ogród przy szkole powszechnej

                (Warszawa, 1929)

 K. Brzeziński Polska pomologia (Lwów, 1931)

 

 

     Pasja do przyrody Czesława Gembary przekładała się też do praktycznego wykorzystania swojej wiedzy i zastosowania w życiu np. wykorzystując miód ze swojej pasieki, stosując kuracje lecznicze z ziół.

 

                                  
                         L. de V. Jacques Kuracja roślinna (Warszawa, bdw)  

 

      Księgozbiór Czesława Gembary liczy około dwa i pół tysiąca woluminów składający się z polskich i zagranicznych wydawnictw. Główne działy to: Pomologia, Dendrologia, Sadownictwo, Pszczelarstwo, Ziołolecznictwo, Gospodarka przedwojennego Poznania.

 

 M. Wilkomm Atlas Państwa Roślinnego

                 (Warszawa,  1911)

          Niemieckie książki o roślinach

 

                          
                                     K. Muller Świat roślinny (Kraków, 1867)  

 

     Miał zorganizowanych kilka wystaw dotyczących papierów wartościowych. Pierwsza wystawa odbyła się w 1973 r., w  ramach cyklicznej audycji Telewizji Polskiej „Turnieju Miast”, w Technikum Włókienniczym w rodzinnym mieście Żaganiu na terenie byłego Klasztoru Jezuitów, zaprezentował tam kolekcję starych banknotów. W następnym roku, też w Żaganiu, w tamtejszym Pałacu Kultury pokazał fragment zbioru krajowych papierów wartościowych: obligacji i akcji. W roku 2017 w siedzibie  Towarzystwa Numizmatycznego w Poznaniu przy Muzeum Archeologicznym w Pałacu Górków, zaprezentował fragment kolekcji papierów wartościowych z Wielkopolski.

    Jest członkiem Polskiego Związku Pszczelarskiego (PZP) oraz Stowarzyszenia Pszczelarzy Polskich „Polanka”.

Kontakt

 

                    

 

                   

           

                nedla@o2.pl

statystyka

Projekt graficzny www.larkdesign.eu, Hiszpański z native speakerem Poznań