Bibliofilskie podróże

Bibliofilstwo

 

 

III Ogólnopolska Konferencja Oprawoznawcza pt. "Zbiory Polskie".

 

Toruń, 13-14 grudnia 2018 r.

 

 

     W dniach 13-14 grudnia 2018 r. odbyła się w Toruniu III Ogólnopolska Konferencja Oprawoznawcza pod tytułem „Zbiory Polskie”, którą  zorganizował Instytut Informacji Naukowej  i Bibliologii Uniwersytetu Mikołaja Kopernika wraz z  Wojewódzką Biblioteką Publiczną - Książnicą Kopernikańską w Toruniu oraz Zespołem d.s. Inwentaryzacji Biblioteki Katedralnej w Gnieźnie.

 

                               
                                     Gmach Książnicy Kopernikańskiej w Toruniu  

 

       Na konferencję zaprosił mnie dr hab. Arkadiusz Wagner z UMK w Toruniu.

     Będąc już na miejscu udałem się do gmachu Książnicy Kopernikańskiej. Na wstępie wszyscy uczestnicy otrzymali kilka prezentów, między innymi Katalog wystawy Oprawy książkowe XIV – XVIII wieku. W zbiorach Książnicy Kopernikańskiej w Toruniu,  opracowany  przez dr hab. Arkadiusza Wagnera we współpracy z Beatą Majewską i Anną Mazerską. Publikacja wydana na wysokim poziomie edytorskim, posiadała całostronicowe barwne ilustracje przedstawiające 71 opraw książek od XIV do końca XVIII wieku, które powstały na terenach Korony, Wielkiego Księstwa Litewskiego, Prus i Dolnego Śląska.  Drugą rzeczą, była okolicznościowa rycina, odnosząca się to tematu Konferencji, wykonana przez znakomitego grafika prof. dr hab. Piotra Gojowego, znanego m.in. z wielokrotnie nagradzanych ekslibrisów oraz innych tzw. małych form graficznych.

 

                                         

                            Katalog wystawy "Oprawy książkowe XIV - XVIII wieku

                       W zbiorach Książnicy Kopernikańskiej w Toruniu (Toruń, 2018)

 

 

          Konferencja została otwarta  powitaniem uczestników przez mgr Danettę Ryszkowską (Dyrektor W.B.P. Książnicy Kopernikańskiej), prof. dr hab. Ewę Głowacką (Dyrektor Instytutu Informacji Naukowej i Bibliologii UMK), dr hab. Piotra Pokorę (Kierownika Zespołu d.s. Inwentaryzacji Biblioteki Katedralnej w Gnieźnie, WH UAM) i dr hab. Arkadiusza Wagnera z Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu, którzy życzyli zebranym owocnych obrad.

 

     W  dwudniowej Konferencji brało udział około 80 uczestników w tym 33 prelegentów, z kilkunastu bibliotek, archiwów, uczelni i innych pokrewnych instytucji kulturalnych. W referatach przedstawiono wyniki najnowszych badań nad oprawą introligatorską od XIII do XVIII w., rękopisów, inkunabułów, starodruków, zagadnienia związane z konserwacją i restauracją starych książek i inne tematy dotyczące introligatorstwa.

 

                                 

               Uczestnicy III Ogólnopolskiej Konferencji Oprawoznawczej. "Zbiory Polskie".

                                        Toruń, 13-14  2018 r.  Fot. Tomasz Dorawa

 

 

 

                                 

                                                dr hab. Arkadiusz Wagner (UMK)

                                                               Fot. T. Dorawa

 

 

    Wszystkie wykłady były niezmiernie interesujące.  Dla mnie osobiście ciekawy  był wykład mgr Sylwii Popławskiej z Akademii Sztuk Pięknych w Warszawie  pt. „Oprawy zabytkowych książek w warszawskich bibliotekach szkolnych”, gdzie omówiła książki w ozdobnych oprawach wydawniczych z XIX i XX wieku, znajdujących się w bibliotekach szkolnych na terenie Warszawy.   

     Bardzo ciekawą prelekcję miała dr Magdalena Koziak-Podsiadło z Uniwersytetu Pedagogicznego im. KEN w Krakowie, która przedstawiła swoje badania nad archiwizacją zasobów warsztatu krakowskiego w Muzeum Przemysłowo-Technicznym prowadzonym przez Bonawenturę Lenarta. W swoim referacie 500 tłoków/90 kaszt – o zasobach Wzorcowego Warsztatu Introligatorskiego przedstawiła metodę w opracowaniu zbioru tłoków introligatorskich: stempli, czcionek, plakiet. Zaprezentowane badania, będące pracą doktorską zostały opublikowane w dwóch tomach w wersji elektronicznej.

 

                                 

                                                      dr Magdalena Koziak-Podsiadło

                                  Wykład:  500 tłoków/90 kaszt - o zasobach Wzorcowego

                                                       Warsztatu Introligatorskiego

 

 

                                 

                                                       dr Magdalena Koziak-Podsiadło

                                  Wykład:  500 tłoków/90 kaszt - o zasobach Wzorcowego

                                                       Warsztatu Introligatorskiego

                                                               Fot. T. Dorawa

 

 

     Uzupełnienia i wyjaśnienia do wykładów  przedstawił dr hab. Arkadiusz Wagner (UMK), który w kilkudziesięciu wystąpieniach zaprezentował wyjątkową wiedzę na temat zabytkowych opraw.

 

                               

                                                  dr hab. Arkadiusz Wagner (UMK)

                Wykład: Skarby niedocenianej książnicy. O oprawach XV-XVIII wieku

                          w Bibliotece Towarzystwa Naukowego Płockiego

 

 

 

                                 

                                                   dr Elżbieta Pokorzyńska (UKW)

                                                              Fot. T. Dorawa

 

 

                               

                      III Ogólnopolska Konferencja Oprawoznawcza. Toruń, 13-14  2018 r.

                                             Przerwa w obradach. Fot. T. Dorawa

 

 

 

                               

                      III Ogólnopolska Konferencja Oprawoznawcza. Toruń, 13-14  2018 r.

                             Do lewej: Leonard Rosadziński, dr hab. Arkadiusz Wagner

                                                                 Fot. T. Dorawa

 

 

    W czasie przerw między panelami miałem okazję osobiście poznać kilka osób, między innymi mgr Rafała Werszlera z Uniwersytetu Wrocławskiego, który przybył na konferencję z małżonką, dr hab. Piotra Pokorę z Uniwersytetu Adama Mickiewicza w Poznaniu kolekcjonera ekslibrisów, dr Adama Poznańskiego który szeroko opowiadał mi o zasobach Biblioteki Uniwersyteckiej we Wrocławiu gdzie pracuje, Dariusza Wilickiego z Warszawy kolekcjonera plakatów. Rozmawiałem także z dr Elżbietą Pokorzyńską z Uniwersytetu Kazimierza Wielkiego w Bydgoszczy, znakomitą znawczynią introligatorstwa, która opowiedziała mi o stanie pracy nad "Leksykonem oprawoznawczym", którego jest współautorką wraz z dr hab. Arkadiuszem Wagnerem i dr hab. Małgorzatą Pronobis-Gajdzis (UMK). Miło było też spotkać Panią mgr Agnieszkę Baszko z Biblioteki Raczyńskich w Poznaniu, której opowiedziałem o moim projekcie wywiadów z poznańskim bibliofilami. 

 

                               

                                                        dr Rafał Werszler (UW)

                       Wykład: Introligatornia Dolnośląskiej Biblioteki Publicznej

                                 im. Tadeusza Mikulskiego we Wrocławiu

                                                          Fot. T. Dorawa

 

 

                             

                                                dr Adam Poznański (BUW)

                  wykład: Oprawy rękopisów z dawnego wrocławskiego klasztoru joanitów

                           w zbiorach Biblioteki Uniwersyteckiej we Wrocławiu

                                                        Fot. T. Dorawa

 

 

                             

                                                dr Elżbieta Pokorzyńska (UKW)

                                   wykład: Oprawy wydawnicze w zbiorach polskich

 

 

 

                           

                                                dr hab. Piotr Pokora (UAM)

                         wykład: Oprawy herbowe ksiąg kapituły katedralnej w Gnieźnie

 

 

 

                             

                              mgr Agnieszka Baszko, Biblioteka Raczyńskich w Poznaniu

                    Wykład: Oprawy starych druków w zbiorach Biblioteki Raczyńskich

                                                       Fot. T. Dorawa

 

 

     Po zakończeniu pierwszego dnia uczestnicy zostali zaproszeni na recital Bydgoskiego Kwartetu Smyczkowego ArtON Quartet i uroczystą kolację w restauracji Hotelu Mercure.

 

                             

                                         Uroczysta kolacja w Hotelu Mercure

                  od prawej: Leonard Rosadziński, Dariusz Wilicki, Adam Poznański, NN

                                                       Fot. T. Dorawa

 

 

    Na zakończenie sympozjum, uczestnicy Konferencji udali się na otwarcie wystawy pt. „Oprawy książkowe od XIV – XVIII wieku w zbiorach Książnicy Kopernikańskiej w Toruniu”, która została podzielona na kilka części: Rzeczpospolita, Prusy, Dolny Śląsk. Pokazano także  wiele dotychczas nieznanych rzadkich opraw, m.in. z warsztatów introligatorskich Krakowa, Gdańska, Królewca, Poznania i Warszawy. Wśród nich znalazły się oprawy: mnisze, kopertowe, ozdobione herbami i superekslibrisami

 

                          

                                             Książnica Kopernikańska. Wystawa

      "Oprawy książkowe od XIV - XVIII wieku w zbiorach Książnicy Kopernikańskiej"

                                                          Fot. T. Dorawa

 

 

 

                             

                                              Książnica Kopernikańska. Wystawa

      "Oprawy książkowe od XIV - XVIII wieku w zbiorach Książnicy Kopernikańskiej"

                                                          Fot. T. Dorawa

 

 

                            

                                             Książnica Kopernikańska. Wystawa

      "Oprawy książkowe od XIV - XVIII wieku w zbiorach Książnicy Kopernikańskiej"

                                                         Fot. T. Dorawa

 

 

 

Opracowanie tekstu: Leonard Rosadziński

Zdjęcia oprócz zaznaczonych Leonard Rosadziński

 

Program III Ogólnopolskiej Konferencji Oprawoznawczej w Toruniu. "Zbiory Polskie". 13-14 grudzień 2018 r.

wg. informacji UMK

 

Konferencja podzielona była na dwa dni:

dzień pierwszy 13 grudnia: Zbiory Polskie

dzień drugi 14 grudnia: Miscellanea i Perspektywa Konserwatorska

 

Pierwszy dzień obrad, 13 grudnia

Wystąpiło osiemnastu prelegentów.

 

Część pierwsza. ZBIORY POLSKIE

Prowadzenie obrad: prof. dr hab. Iwona Imańska



dr Adam Poznański,  Biblioteka Uniwersytecka we Wrocławiu.

Oprawy rękopisów z dawnego wrocławskiego klasztoru joanitów w zbiorach Biblioteki Uniwersyteckiej we Wrocławiu


dr Alicja Szulc, Biblioteka Uniwersytecka w Poznaniu.

"Tegumina de chartis" Oprawy z kart perganinowych kodeksów w zbiorach rękopisów i starych druków Biblioteki Uniwersyteckiej w Poznaniu


mgr Ewa Chlebus, Biblioteka Elbląska/Uniwersytet Mikołaja Kopernika.

Oprawy późnogotyckie w zbiorach Biblioteki Elbląskiej


mgr Radosław Franczak, Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu. Późnogotyckie oprawy z superekslibrisowym herbem Godziemba w dawnej bibliotece klasztoru dominikanów w Poznaniu



Część druga. ZBIORY POLSKIE

Prowadzenie obrad: mgr Danetta Ryszkowska-Mirowska


dr Dorota Sidorowicz-Mulak. Zakład Narodowy im. Ossolińskich.

Inkunabuły kolekcji ossolińskiej - charakterystyka opraw


mgr Marianna Czapnik. Biblioteka Uniwersytecka w Warszawie.

Oprawy druków z XVI wieku w zbiorach Biblioteki Uniwersyteckiej w Warszawie. Próba charakterystyki


mgr Beata Gryzio. PAN Biblioteka Gdańska.

"Scholis decus, Urbi ornamentum" - gdańskie oprawy z księgozbioru Jana Bonifacio


dr Jacek Patryka. Uniwersytet Jagielloński w Krakowie.

"Rara et curiosa". Niezwykłe oprawy starych druków Biblioteki Jagiellońskiej



Część trzecia. ZBIORY POLSKIE

Prowadzenie obrad: prof. dr hab. Jacek Gzella


mgr Monika Małecka. PAN Biblioteka Kórnicka.

Wieża Babel. Oprawy ksiąg w Bibliotece Kórnickiej


mgr Agnieszka Baszko. Biblioteka Raczyńskich w Poznaniu.

Oprawy starych druków w zbiorach Biblioteki Raczyńskich


dr hab. Arkadiusz Wagner. Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu.

Skarby niedocenianej książnicy. O oprawach XV-XVIII wieku w Bibliotece Towarzystwa Naukowego Płockiego


ks. dr Tomasz Garwoliński. Biblioteka WSDMW "Hosianum" w Olsztynie/Uniwersytet Warmińsko-Mazurski w Olsztynie.

Charakterystyka opraw starych druków Biblioteki "Hosianum"



Część czwarta. Zbiory Polskie

Prowadzenie obrad: dr hab. Ryszard Mączyński, prof. UMK


mgr Piotr Lewkowicz. Biblioteka Uniwersytetu Łódzkiego.

Stare druki Biblioteki Uniwersyteckiej w Łodzi materiałem do badań nad introligatorstwem pomorskim i śląskim


mgr Bartłomiej Butryn. Muzeum Zamkowe w Malborku.

Oprawy książkowe ze srebra w zbiorach wybranych muzeów Polski północnej. Wstęp do katalogu zasobu pozabibliotecznego


mgr Monika Paś. Muzeum Narodowe w Krakowie.

Tegumentologiczne miscellanea w zbiorach Działu Rzemiosła Kultury Materialnej i Militariów Muzeum Narodowego w Krakowie



Część piąta. Zbiory Polskie

Prowadzenie obrad: dr hab. Piotr Pokora


mgr Sylwia Popławska. Akademia Sztuk Pięknych w Warszawie.

Oprawy zabytkowych książek w warszawskich bibliotekach szkolnych


dr Magdalena Koziak-Podsiadło. Uniwersytet Pedagogiczny im. KEN w Krakowie.

500 tłoków/90 kaszt - o zasobach Wzorcowego Warsztatu Introligatorskiego


dr Elżbieta Pokorzyńska. Uniwersytet Kazimierza Wielkiego w Bydgoszczy.

Oprawy wydawnicze w zbiorach polskich 

 

Drugi dzień obrad14 grudnia

Wystąpiło piętnastu prelegentów. 

 

Część pierwsza. MISCELLANEA

Prowadzenie obrad: mgr Anna Mazerska

mgr Michał Muraszko. Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu

Oprawy ksiąg z warsztatu introligatora krakowskiego Kaspara Rajmana Starszego (komunikat)


mgr Michał Bartoszak. Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu

XVI-wieczne oprawy ksiąg Rady Miasta Poznania (komunikat)


dr hab. Piotr Pokora. Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu

Oprawy herbowe ksiąg kapituły katedralnej w Gnieźnie

 

Część druga. MISCELLANEA

Prowadzenie obrad: dr hab. Arkadiusz Wagner

mgr Katarzyna Płaszczyńska-Herman. Uniwersytet Jagielloński w Krakowie

Księgozbiór Melchiora z Mościsk OP na tle zachowanych zbiorów dominikańskich (komunikat)


lic. Aleksandra Wajnert. Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu

Wybrane oprawy z krakowskiej introligatorni Wilhelma (komunikat)


lic. Wojciech Graś. Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu

Oprawy z księgozbioru opata trzemeszeńskiego Wojciecha Mielińskiego (komunikat)

 

mgr Marcin Frąś. Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu

Oprawy ksiąg wielkopolskich miast prywatnych (komunikat)

 

Część trzecia. MISCELLANEA

Prowadzenie obrad: ks. dr Tomasz Garwoliński

dr Maria Otto. PAN Biblioteka Gdańska

Oprawy książek z kolekcji Johanna Fidalkego


dr Magdalena M. Olszewska. Muzeum Narodowe w Warszawie

Królewiecki druk okolicznościowy wydany z okazji koronacji Stanisława Augusta w 1764 roku


mgr Katarzyna Garczewska-Semka. Biblioteka Narodowa w Warszawie

Biblioteka Wilanowska i zlecenia Stanisława Kostki i Aleksandra Potockich dla introligatorów warszawskich

 

Część czwarta. MISCELLANEA

Prowadzenie obrad: dr Elżbieta Pokorzyńska

dr Agnieszka Biały. Uniwersytet Śląski w Katowicach

Oprawy z warsztatu Roberta Jahody w księgozbiorze Zygmunta i Zofii Żuławskich - analiza cech warsztatowych

 

dr hab. Michał Myśliński. Instytut Sztuki PAN w Warszawie - Biuro w Krakowie

Wielka Księga ORNO - introligatorskie dzieło złotników - amatorów (komunikat)


dr Rafał Werszler. Uniwersytet Wrocławski

Introligatornia Dolnośląskiej Biblioteki Publicznej im. Tadeusza Mikulskiego we Wrocławiu

 

PERSPEKTYWA KONSERWATORSKA

Prowadzenie obrad: prof. dr hab. Elżbieta Jabłońska

mgr Urszula Wencka. Zakład Narodowy im. Ossolińskich we Wrocławiu

Oprawy druków z biblioteki Zygmunta Augusta w kolekcji Ossolineum. Dylematy konserwatorskie


dr hab. Małgorzata Pronobis-Gajdzis, mgr Ewa Siemieniako. Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu

Papiery dekoracyjne w oprawach starych druków PAN Biblioteki Kórnickiej

W zastępstwie referat został odczytany przez mgr Marlenę Borycką, UMK

 

Podsumowanie obrad i pożegnanie uczestników Konferencji

prof. dr hab. Iwona Imańska (Przewodnicząca Rady Naukowej III OKO)

dr hab. Arkadiusz Wagner (sekretarz naukowy III OKO)

 

 

W Radzie Naukowej Konferencji zasiedli

Przewodniczącą Konferencji: prof. dr hab. Iwona Imańska – Kierownik Zakładu Książki Dawnej i Współczesnej Instytutu Informacji Naukowej i Bibliologii UMK

Sekretarz naukowy: dr hab. Arkadiusz Wagner – Instytut Informacji Naukowej i Bibliologii UMK

Członkowie:

  • prof. dr hab. Ewa Głowacka – Dyrektor Instytutu Informacji Naukowej i Bibliologii UMK
  • Danetta Mirowska-Ryszkowska – Dyrektor Wojewódzkiej Biblioteki Publicznej, Książnicy Kopernikańskiej w Toruniu
  • prof. dr hab. Jacek Gzella – Instytut Informacji Naukowej i Bibliologii UMK
  • dr hab. Ryszard Mączyński, prof. UMK – Kierownik Katedry Historii Sztuki i Kultury UMK
  • dr hab. Piotr Pokora – Instytut Historii UAM
  • Anna Mazerska – Kierownik Działu Zbiorów Specjalnych Wojewódzkiej Biblioteki Publicznej, Książnicy Kopernikańskiej w Toruniu

Kontakt

 

                    

 

                   

           

                nedla@o2.pl

statystyka

Projekt graficzny www.larkdesign.eu, Hiszpański z native speakerem Poznań